กระต่าย สัตว์หูยาว ตัวน้อยๆที่เราเคยได้เห็นในหนังในละครนั้น คนทั่วไปมักจะแยกสายพันธุ์ออกเป็น 2 ประเภท ได้แก่ กระต่ายเลี้ยงกับกระต่ายป่า ซึ่งรู้หรือไม่ว่ากระต่าย 2 ประเภทนี้แตกต่างสายพันธุ์กัน และกระต่ายป่าก็ไม่เหมาะสมสำหรับการเลี้ยงดูภายในบ้านอีกด้วย เดิมทีนักวิทยาศาสตร์จัดกระต่ายไว้ในสปีชียส์โรเดนเชีย ซึ่งมีหนูและกระรอกเป็นพี่น้องร่วมสายพันธุ์เดียวกัน แต่ในเวลาต่อมาก็พบว่ากระต่ายเป็นสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่มีลักษณะพิเศษที่โดดเด่นหลายประการ จึงแยกกระต่ายออกมาจัดใหม่ในสปีชี่ยส์ลากามอร์ฟา (Lagamorpha)

วิธีดูเพศกระต่าย

วิธีดูเพศกระต่าย มีความยากง่ายแตกต่างกันตามวัยของกระต่าย กล่าวคือ วิธีดูเพศกระต่าย ในวัยผู้ใหญ่นั้นจะสามารถจำแนกเพศได้อย่างง่ายดาย เพียงสังเกตภายใต้ช่องทางซึ่งเพศชายจะมีลูกอัณฑะบริเวณช่องท้องอย่างชัดเจน ขณะที่ วิธีดูเพศกระต่าย เพศเมียจะมีอวัยวะเพศอยู่บริเวณใต้ทวารหนัก สำหรับการจำแนกเพศของกระต่ายวัยเด็กนั้นจะมีความซับซ้อนมากยิ่งขึ้น เนื่องจากสิ่งที่บ่งบอกเพศนั้นยังไม่ปรากฎชัดเจนเนื่องจากกระต่ายน้อยยังอยู่ระหว่างการเติบโตนั่นเอง โดยอาจจะต้องใช้ความชำนาญในการจับกระต่ายเล็กน้อย

เริ่มแรกคุณจะต้องจับกระต่ายน้อยขึ้นมาในลักษณะของท่านอนหงาย วางลงฝ่ามือ จากนั้นให้ใช้นิ้วมือสัมผัสเบา ๆ บริเวณอวัยวะเพศที่อยู่เหนือทวารหนัก แล้วพยายามสังเกตดีๆ หากเห็นว่าบริเวณดังกล่าวมีลักษณะเป็นแท่งกลมยื่นออกมาก็มั่นใจได้เลยว่ากระต่ายน้อยตัวนั้นเป็นเพศชาย ในทางกลับกัน หากพบว่าอวัยวะเพศเป็นลักษณะรอยผ่ายาวจนเกือบถึงทวารหนักก็หมายความว่ากระต่ายน้อยของคุณเป็นเพศหญิงนั่นเอง

วิธีการเลี้ยงกระต่ายให้มีความสุข

แม้ว่ากระต่ายยังเป็นสัตว์ที่เลี้ยงง่าย ไม่จำเป็นต้องใช้พื้นที่มากในการเลี้ยง รวมถึงมีขนาดไม่ใหญ่ สามารถควบคุมให้อยู่ในบริการเลี้ยงดูอย่างกรงหรือคอกได้ อย่างไรก็ตาม การเลี้ยงกระต่ายนั้นก็มีความซับซ้อนอยู่ไม่ใช่น้อย เนื่องเพราะมีหลายปัจจัยที่คุณจะต้องคำนึงเพื่อให้สามารถเลี้ยงกระต่ายให้มีความสุข ถูกสุขอนามัยได้ ซึ่งเราได้รวบรวมมา ดังนี้

สถานที่เลี้ยงกระต่าย

สิ่งที่คุณควรจะต้องคำนึกเป็นอันดับแรกคือคุณจะเลี้ยงกระต่ายที่ไหน มีบริเวณเพียงพอสำหรับการเลี้ยงกระต่ายให้มีความสุขหรือไม่ หากบ้านของคุณมีเนื้อที่เพียงพอสำหรับการสร้างคอก คุณจะสร้างคอกแบบใดจึงจะช่วยป้องกันอันตรายจากสัตว์ชนิดอื่น ๆ รวมทั้งลมฟ้าอากาศได้ เพราะกระต่ายเลี้ยงเป็นสัตว์ที่ค่อนข้างอ่อนไหวต่อสภาพแวดล้อมพอสมควร หรือหากคุณมีพื้นที่ไม่พอ ต้องเลี้ยงกระต่ายภายในกรง คุณก็ต้องตอบคำถามตนเองให้ได้ว่ากรงที่คุณเลือกมาเลี้ยงกระต่ายนั้นออกแบบมาได้มาตรฐานหรือไม่ มีช่องหรือกลไกที่อำนวยความสะดวกสำหรับการให้อาหาร การทำความสะอาด หรือมีขนาดที่ใหญ่เพียงพอรองรับจำนวนกระต่ายที่เพิ่มมากขึ้นหรือกระต่ายวัยเจริญพันธุ์หรือไม่

รายละเอียดเหล่านี้เป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างมาก ที่จะช่วยให้คุณสามารถมอบความสุขแก่กระต่ายของคุณได้อย่างเต็มที่ โดยมินำพวกเขามาทรมานกับความรู้เท่าไม่ถึงการณ์ของคุณ เมื่อคุณสามารถตอบคำถามตนเองได้แล้วว่าจะเลี้ยงพวกเขาที่ไหน ก็มาดูกันเลยว่าระหว่างการเลี้ยงในบ้านหรือกับนอกบ้าน คุณจะต้องเตรียมตัวอะไรเพื่อสร้างบ้านให้กับครอบครัวกระต่ายของคุณ

การเลี้ยงกระต่ายในบ้าน

สิ่งที่สำคัญที่สุดของการเลี้ยงกระต่ายในบ้านคือการเลือกกรงที่เหมาะสมกับการใช้ชีวิตของกระต่าย โดยกรงสำหรับการเลี้ยงกระต่ายนั้นควรจะต้องมีขนาดใหญ่มากพอสมควร เพราะจะช่วยให้พวกเขาได้มีพื้นที่ในการวิ่งเล่น ไม่แคบจนอึดอัดและทำให้พวกเขาเซื่องซึมจนเป็นอันตรายต่อชีวิต นอกจากนั้น กรงดังกล่าวควรทำขึ้นจากลวดหรือสแตนเลส และต้องหลีกเลี่ยงการใช้กรงที่มีส่วนประกอบของพลาสติกโดยเด็ดขาด เพราะสัตว์ชอบแทะอย่างกระต่ายอาจได้รับอันตรายจากสารเคมีที่อยู่ภายในพลาสติกได้ ยิ่งไปกว่านั้น บริเวณที่ตั้งกรงควรเป็นพื้นที่ที่มีอากาศถ่ายเทสะดวก ไม่ร้อนหรือหนาวมากจนเกินไป และที่สำคัญคือต้องสามารถตั้งถาดรองสำหรับรองรับสิ่งปฏิกูลของกระต่ายอีกด้วย โดยถาดรองต้องมีการเปลี่ยนทุกวันเพื่อสุขภาพของทั้งกระต่ายและผู้พักอาศัยในบ้านด้วยเช่นกัน

การเลี้ยงกระต่ายนอกบ้าน

สำหรับบ้านที่มีพื้นที่เพียงพอสำหรับการเลี้ยงกระต่ายนอกตัวบ้านนั้น จะได้เปรียบในเรื่องจำนวนและสายพันธุ์กระต่ายที่สามารถเลี้ยงได้หลากหลายมากยิ่งขึ้น การเลี้ยงกระต่ายนอกบ้านคุณอาจจะเลือกใช้กรงขนาดใหญ่หรือล้อมคอกขึ้นมาสำหรับการเลี้ยงกระต่ายโดยเฉพาะได้ แต่สำคัญตรงที่การเลือกบริเวณในการวางกรงหรือล้อมคอกซึ่งต้องมีอากาศถ่ายเทเป็นอย่างดี อาจถูกแสงแดดบ้างเล็กน้อย แต่ไม่ร้อนจัด รวมทั้งสามารถกันฝนและปกป้องกระต่ายจากสัตว์ประเภทอื่น ๆ ที่อาจเข้ามาทำร้ายได้ โดยเฉพาะสุนัข แมว และงูที่อาจเข้ามาโดยที่เจ้าของบ้านไม่รู้ตัว นอกจากนั้น คุณอาจเตรียมพื้นที่คอกกระต่ายด้วยการเติมฟางหรือหญ้าแห้งเพื่อให้กระต่ายได้ใช้เป็นที่นอน สร้างความอบอุ่นให้กับร่างกายในยามค่ำคืนได้ เนื่องจากกระต่ายเป็นสัตว์ที่ค่อนข้างอ่อนไหวกับสภาพอากาศและเสียงดังต่าง ๆ มากทีเดียว การสร้างคอกหรือวางกรงกระต่ายไว้ในที่ซึ่งค่อนข้างเงียบสงบก็เป็นอีกหนึ่งวิธีที่จะช่วยให้กระต่ายสามารถใช้ชีวิตอยู่ในบ้านของคุณได้อย่างมีความสุขเช่นกัน

อาหารกระต่าย

อีกหนึ่งสิ่งที่ต้องให้ความสำคัญเป็นอย่างมาก กระต่ายนั้นอาจจะกินอาหารแตกต่างจากสุนัขหรือแมวพอสมควร โดยส่วนใหญ่แล้วอาหารหลักของกระต่ายจะหนีไม่พ้นหญ้าหลากหลายชนิด ไม่ว่าจะเป็นหญ้าขน หญ้าทิโมธี หญ้าอัลฟาฟ่า หรือหญ้าแพงโกล่า รวมทั้งผักสดบางชนิดอย่างผักบุ้งหรือผักกาดขาวที่ล้างน้ำจนสะอาด นอกจากนั้น อาหารเม็ดคุณภาพสูง อาทิ Oxbow ก็เป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่เหมาะสมสำหรับการเลี้ยงกระต่าย อย่างไรก็ตาม การให้อาหารกระต่ายนั้น ควรจะให้ในปริมาณที่พอเหมาะพอดี ไม่มากหรือน้อยจนเกินไป เพราะอาจส่งผลต่อน้ำหนักตัวและสุขภาพของกระต่ายได้ โดยเฉพาะอาหารเม็ดบางชนิดที่มีไขมันอาจทำให้กระต่ายอ้วนเกินไปได้

 

เมื่อกระต่ายอายุเกิน 7 เดือนขึ้นไป ผู้เลี้ยงควรให้อาหารเม็ดสลับกับผักและหญ้าชนิดต่าง ๆ เพื่อรักษาโภชนาการของกระต่ายให้เหมาะสมต่อการดำรงชีวิตภายในบ้าน แต่สิ่งที่สำคัญที่สุดคือปริมาณน้ำที่ต้องมีเพียงพอต่อการเลี้ยงดูกระต่าย เพราะกระต่ายเป็นสัตว์ที่ดื่มน้ำมาก ผู้เลี้ยงจำเป็นที่จะต้องเตรียมน้ำสะอาดไว้ให้กระต่ายในกรงหรือคอกเสมอ โดยอาจใช้วิธีให้น้ำผ่านขวดน้ำสัตว์เลี้ยงที่มีท่อสำหรับให้กระต่ายสามารถดูดได้ เนื่องจากการให้น้ำใส่ขันเหมือนสุนัขหรือแมวนั้น กระต่ายเป็นสัตว์ที่ค่อนข้างเซนส์ซิทีฟ การก้มลงไปดื่มน้ำในขันอาจทำให้จมูกเปียกและป่วยเอาได้ จึงจำเป็นต้องให้น้ำด้วยวิธีดังกล่าวจะมีความเหมาะสมมากกว่า

การอาบน้ำกระต่าย

เช่นเดียวกับสัตว์เลี้ยงประเภทอื่นๆ กระต่ายก็ต้องมีการทำความสะอาดเพื่อป้องกันแบคทีเรียและเชื้อโรคที่อาจทำให้ป่วยได้ สำหรับการทำความสะอาดกระต่ายนั้น ผู้เลี้ยงสามารถทำได้อย่างง่ายดายเพียงแค่อุ้มกระต่ายขึ้นมาแล้วใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดเบา ๆ ตามลำตัว สำหรับกระต่ายที่อายุน้อยกว่า 3 เดือน แต่หากกระต่ายตัวค่อนข้างโตแล้วก็ให้ใช้กาละมังใส่น้ำอุ่น แล้วอุ้มกระต่ายลงไปอาบน้ำโดยใช้แชมพูสำหรับสุนัขหรือแชมพูเด็กซึ่งค่อนข้างมีความอ่อนโยนต่อผิวหนังมากกว่า ฟอกตามเนื้อตัวกระต่ายแล้วล้างน้ำให้สะอาด แล้วนำไดร์เป่าขนสัตว์มาเป่าขนให้แห้ง เพียงเท่านี้ก็เป็นอันเสร็จสิ้นกระบวนการอาบน้ำกระต่าย ไม่ยากเลยใช่ไหมล่ะ

กระต่ายเป็นสัตว์เลี้ยงอีกประเภทหนึ่งที่ได้รับความนิยมเป็นอย่างมาก เนื่องจากมีความน่ารัก เลี้ยงง่าย แถมยังใช้เนื้อที่ไม่มาก อย่างไรก็ตาม เราควรที่จะใส่ใจเรื่องอาหารการกินและความสะอาดของที่อยู่ของพวกเขาให้ดี ๆ เพื่อให้กระต่ายมีสุขอนามัยที่ดี มีความสุข และสามารถอยู่เป็นเพื่อนกับคุณไปนานๆ